Zaliczka a zadatek - co warto wiedzieć?

Marcin Chowaniec
30.09.2025

Wiele osób myli pojęcia zaliczki i zadatku. W praktyce to dwa różne rozwiązania i mają inne skutki prawne. Warto znać różnicę, żeby uniknąć problemów przy podpisywaniu umowy, rezerwacji sali czy noclegu.

Zaliczka a zadatek - podstawowa różnica

  • Zaliczka to po prostu przedpłata. Jeśli umowa nie zostanie zrealizowana, co do zasady zaliczka podlega zwrotowi.
  • Zadatek jest formą zabezpieczenia. Zgodnie z art. 394 Kodeksu cywilnego, jeśli umowa zostanie wykonana - zadatek wlicza się w cenę. Ale jeśli ktoś nie wywiąże się z umowy, druga strona może zatrzymać zadatek albo żądać jego powrotnego zwrotu.

W skrócie: zaliczka jest neutralna, a zadatek pełni funkcję „motywującą” i chroni interesy strony, która ją otrzymała.

Zaliczka a zadatek - co się zwraca?

Zaliczka zawsze wraca do wpłacającego, jeśli umowa nie zostanie zrealizowana, niezależnie od przyczyn. Zadatek - tu zasady są inne:

  • jeśli osoba wpłacająca zadatek rezygnuje - traci pieniądze,
  • jeśli winna jest druga strona - musi oddać zadatek w podwójnej wysokości,
  • jeśli żadna strona nie ponosi winy (np. siła wyższa) - zadatek zwracany jest w takiej samej kwocie, jak wpłacono.

Zaliczka a zadatek przy rezerwacjach

Przy rezerwacji sali, noclegu czy zakupu nieruchomości często pojawia się pytanie: zaliczka czy zadatek?

  • Dla przedsiębiorcy - lepszy jest zadatek, bo chroni go przed stratami, jeśli klient zrezygnuje.
  • Dla klienta - korzystniejsza jest zaliczka, bo zawsze podlega zwrotowi.

Dlatego w każdej umowie warto jasno wpisać, czy dana kwota to zaliczka, czy zadatek.

Podsumowanie - zaliczka a zadatek

Zaliczka i zadatek to dwa różne pojęcia. Zaliczka to przedpłata podlegająca zwrotowi, a zadatek to zabezpieczenie, które może przepaść lub być zwrócone w podwójnej wysokości. Wiedząc, czym różni się zaliczka od zadatku, łatwiej uniknąć nieporozumień przy rezerwacjach i podpisywaniu umów.

Spis Treści
Primary Item (H2)
Wszystkie 
wpisy
Wiedza
Inne artykuły
Zapraszamy do kontaktu!
Umów się na konsultację prawą online
Porozmawiaj ze specjalistą
Konsultacje Online
Potrzebujesz więcej informacji? 
Napisz do nas
prawnik@marcinchowaniec.pl
phone-handsetchevron-down