

W rozliczeniu podatkowym za 2026 r. podatnicy mogą skorzystać z ulgi pozwalającej na odliczenie od dochodu wpłat dokonanych na Indywidualne Konto Zabezpieczenia Emerytalnego (IKZE). Jest to jedna z form dobrowolnego oszczędzania na emeryturę, która umożliwia jednoczesne obniżenie bieżącego podatku dochodowego. Czy warto wpłacać na IKZE?
Indywidualne Konto Zabezpieczenia Emerytalnego (IKZE) to dobrowolna forma oszczędzania na emeryturę, która pozwala jednocześnie korzystać z preferencji podatkowych. Największą zaletą IKZE jest możliwość odliczenia dokonanych wpłat od dochodu w rocznym zeznaniu podatkowym, a w przypadku ryczałtu – od przychodu. W praktyce oznacza to, że pieniądze odkładane na przyszłą emeryturę mogą już teraz obniżyć należny podatek dochodowy. Środki zgromadzone na IKZE pozostają własnością oszczędzającego i mogą być inwestowane, np. w akcje, obligacje czy fundusze inwestycyjne, zależnie od wybranego rodzaju konta.
Podstawowa różnica między IKE a IKZE dotyczy sposobu opodatkowania oszczędności. IKZE pozwala odliczyć wpłaty od dochodu już w rocznym rozliczeniu PIT, ale wypłata środków po ukończeniu 65 lat, przy spełnieniu pozostałych warunków, podlega 10% podatkowi. IKE nie daje bieżącej ulgi podatkowej, natomiast umożliwia wypłatę oszczędności bez podatku od zysków kapitałowych, zasadniczo po ukończeniu 60 lat i spełnieniu ustawowych warunków.
IKZE może być szczególnie korzystne dla osób płacących 32% lub 19% podatku dochodowego. IKE zapewnia natomiast większą elastyczność przy wcześniejszym wycofywaniu oszczędności. Warto pamiętać, że można jednocześnie korzystać z obu kont, łącząc ich korzyści podatkowe.
Z odliczenia mogą korzystać podatnicy rozliczający się:
· według skali podatkowej (12% i 32%) – PIT-36 lub PIT-37
· podatkiem liniowym (19%) – PIT-36L
· ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych – PIT-28.
Ulgi nie można natomiast odliczyć od dochodów rozliczanych wyłącznie w PIT-38 (np. sprzedaż akcji) czy PIT-39 (sprzedaż nieruchomości). Co istotne, z IKZE można korzystać również wtedy, gdy pracodawca odprowadza za nas składki do Pracowniczych Planów Kapitałowych (PPK). Małżonkowie także mogą posiadać osobne konta IKZE. Nie mogą jednak przenosić między sobą niewykorzystanej ulgi – każdy odlicza wyłącznie własne wpłaty.
Wysokość odliczenia zależy od dokonanych wpłat oraz obowiązującego limitu. W 2026 r. maksymalna roczna wpłata na IKZE wynosi:
· 11 304 zł – dla pozostałych oszczędzających;
· 16 956 zł – dla osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą, uprawnionych do podwyższonego limitu.
Wpłaty można dokonywać jednorazowo albo regularnie przez cały rok.
Przykładowo, wpłacając na IKZE 200 zł miesięcznie, w ciągu roku odłożysz 2400 zł, a dzięki uldze podatkowej możesz zaoszczędzić od 288 zł do 768 zł, w zależności od stawki podatku (12%, 19% lub 32%).
Wpłaty za 2026 r. należy zrealizować do 31 grudnia 2026 r. Odliczenia dokonuje się w zeznaniu rocznym składanym w 2027 r., wykazując je w odpowiednim załączniku PIT/O albo PIT-36L.
Tak. IKZE nie oznacza całkowitego zwolnienia z opodatkowania. Jeżeli wypłacisz środki po ukończeniu 65 lat i dokonywałeś wpłat w co najmniej pięciu latach kalendarzowych, zapłacisz 10% zryczałtowanego podatku od całej wypłacanej kwoty, a nie tylko od zysków. Wcześniejsze wycofanie oszczędności również jest możliwe, jednak wówczas cała zwracana kwota podlega opodatkowaniu według skali podatkowej. Może to znacząco ograniczyć wcześniejsze korzyści.
IKZE może być szczególnie korzystne dla osób opodatkowanych stawką 32% oraz przedsiębiorców rozliczających się liniowo. Przy niższych stawkach podatkowych warto porównać korzyści IKZE z innymi formami oszczędzania. Najważniejsze jest uwzględnienie nie tylko bieżącej ulgi podatkowej, ale również zasad przyszłej wypłaty środków.
Kancelaria Radców Prawnych Chowaniec oferuje pomoc prawną w zakresie analizy skutków podatkowych decyzji finansowych, korzystania z ulg podatkowych oraz planowania rozliczeń podatkowych osób fizycznych i przedsiębiorców. Zapraszamy do kontaktu: prawnik@marcinchowaniec.pl lub do umówienia się na spotkanie za pośrednictwem kalendarza rejestracji.



