Drzewa rosnące przy granicy działki często stają się źródłem konfliktów sąsiedzkich. Problem pojawia się szczególnie wtedy, gdy gałęzie przechodzą na sąsiednią nieruchomość, korzenie uszkadzają nawierzchnię albo wysokie drzewa zacieniają dom i ogród. Wbrew powszechnej opinii przepisy nie określają maksymalnej wysokości drzew przy ogrodzeniu. Nie oznacza to jednak, że właściciel sąsiedniej działki jest całkowicie bezradny.
Czy istnieje limit wysokości drzew przy granicy działki?
W polskim prawie nie ma przepisu, który regulowałby maksymalną wysokość drzew, tui czy krzewów rosnących przy granicy nieruchomości. Sam fakt, że drzewo ma kilka lub kilkanaście metrów wysokości, nie oznacza jeszcze naruszenia prawa.
Znaczenie mają przede wszystkim skutki, jakie takie nasadzenia wywołują dla sąsiedniej nieruchomości. Problem może pojawić się wtedy, gdy drzewa nadmiernie zacieniają budynek, utrudniają korzystanie z działki, uszkadzają dach, elewację lub stwarzają zagrożenie dla bezpieczeństwa mieszkańców. Dlatego każdą sytuację należy oceniać indywidualnie, biorąc pod uwagę zarówno położenie nieruchomości, jak i skalę uciążliwości.
Co zrobić, gdy gałęzie lub korzenie przechodzą na działkę?
Najczęściej spotykany problem dotyczy gałęzi lub korzeni przechodzących z sąsiedniej nieruchomości. Kwestię tę reguluje art. 150 Kodeksu cywilnego, który przyznaje właścicielowi nieruchomości określone uprawnienia względem części drzew przekraczających granicę działki. Każdorazowo wymaga to jednak oceny stanu faktycznego oraz zachowania procedury przewidzianej przez przepisy prawa.
W praktyce błędnie podjęte działania mogą prowadzić do dalszej eskalacji konfliktu sąsiedzkiego, a niekiedy również do powstania odpowiedzialności odszkodowawczej. Dlatego przed podjęciem jakichkolwiek czynności warto przeanalizować swoją sytuację pod kątem obowiązujących przepisów.
Czy można żądać wycięcia całego drzewa?
To znacznie trudniejsza sytuacja niż zwykłe przycięcie gałęzi. Samo niezadowolenie z obecności drzew zazwyczaj nie wystarczy, aby skutecznie domagać się ich usunięcia. Podstawą prawną może być art. 144 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którym właściciel nieruchomości powinien powstrzymywać się od działań zakłócających korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę.
W praktyce może chodzić między innymi o:
• nadmierne zacienienie budynku,
• stałe zanieczyszczanie działki liśćmi lub igliwiem,
• zagrożenie dla dachu lub elewacji,
• ryzyko przewrócenia się drzewa,
• utrudnianie normalnego korzystania z nieruchomości.
Jeżeli problem jest poważny, właściciel może dochodzić swoich praw przed sądem. Warto jednak pamiętać, że sąd nie zawsze nakaże wycinkę drzewa. Często uznaje, że wystarczającym rozwiązaniem będzie jego odpowiednie przycięcie.
Czy gmina może nakazać sąsiadowi usunięcie drzewa?
Wielu właścicieli nieruchomości zwraca się w takich sytuacjach do urzędu gminy. Trzeba jednak pamiętać, że typowy spór o cień, gałęzie czy liście jest przede wszystkim sprawą cywilną pomiędzy sąsiadami.
Gmina może interweniować głównie w sprawach związanych z ochroną przyrody, na przykład wtedy, gdy drzewo zostało usunięte bez wymaganego zezwolenia lub zgłoszenia. Nie oznacza to jednak, że urząd będzie rozstrzygał każdy konflikt dotyczący korzystania z nieruchomości.
Dlatego w większości przypadków pierwszym krokiem powinno być polubowne wezwanie sąsiada do rozwiązania problemu.
Jak najlepiej rozwiązać spór o drzewa?
Spory sąsiedzkie dotyczące drzew potrafią trwać latami. Zanim sprawa trafi do sądu, warto spróbować rozmowy lub mediacji. Jeżeli to nie przyniesie efektu, dobrze jest zgromadzić dokumentację fotograficzną, zachować korespondencję z sąsiadem i przygotować formalne wezwanie.
W Kancelarii Radców Prawnych Chowaniec pomagamy klientom analizować sytuacje związane z drzewami przy granicy działki, przygotowujemy wezwania do usunięcia naruszeń, uczestniczymy w polubownych rozmowach, oceniamy możliwość dochodzenia roszczeń przed sądem. W wielu przypadkach odpowiednio przygotowane pismo pozwala zakończyć konflikt jeszcze przed skierowaniem sprawy na drogę sądową. Zapraszamy do kontaktu i umówienia się na konsultację za pośrednictwem naszego systemu umawiania wizyt.
