W sytuacji, gdy rodzice małoletnich dzieci rozstają się, zasadniczo obowiązek alimentacji w postaci przekazywania środków pieniężnych spoczywa na ojcu, natomiast to matka jest rodzicem, który zajmuje się dzieckiem na co dzień. Dlatego w niniejszym wpisie zastanowimy się nieco szerzej nad sytuacją ojca płacącego alimenty.

Jakie obowiązki ma ojciec płacący alimenty?

Zgodnie z Kodeksem rodzinnym i opiekuńczym, rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. Tym samym oznacza to, że obowiązek alimentacji spoczywa na każdym z rodziców. Oczywiście wymaga przypomnieć, że obowiązek alimentacji należy traktować szeroko, nie tylko przez konkretne świadczenia pieniężne na rzecz małoletniego, ale także poprzez wychowanie i opiekę nad dzieckiem. Tym samym oprócz obowiązku dostarczania odpowiednich środków pieniężnych, ojciec ma także obowiązek spełniać obowiązek alimentacyjny poprzez osobiste starania. Jakie są obowiązki rodziców po rozwodzie względem dziecka?

Co więcej, zgodnie z art. 97 § 1 k.r.i.o., jeżeli władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom, każde z nich jest obowiązane i uprawnione do jej wykonywania. Oznacza to, że ojciec, któremu przysługuje władza rodzicielska – ma obowiązek, a zarazem prawo do jej wykonywania.

Czy mogę sprawdzić, na co idą pieniądze z alimentów?

Niestety ustawodawca nie przewidział na gruncie obowiązujących przepisów możliwości kontrolowania czy pieniądze (alimenty) przekazywane przez ojca do rąk matki faktycznie wykorzystywane są wyłącznie na potrzeby małoletniego dziecka.

Sprawdź, co zrobić, gdy rodzic nie płaci alimentów w terminie.

Czy rodzic płacący alimenty ma prawo do ulgi na dziecko?

Zgodnie z art. 27f ust. 1 ustawy o PIT, od podatku dochodowego podatnik ma prawo odliczyć kwotę na każde małoletnie dziecko, w stosunku, do którego w roku podatkowym:

  • wykonywał władzę rodzicielską,
  • pełnił funkcję opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nim zamieszkiwało,
  • sprawował opiekę poprzez pełnienie funkcji rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą.

Czytając wyżej przywołany przepis dotyczący ulgi na dziecko, zdawać by się mogło, że jeżeli danemu rodzicowi przysługuje władza rodzicielska, ponadto widuje się z dzieckiem, płaci alimenty – czyli innymi słowy, sprawuje w pewnym zakresie władzę rodzicielską – wówczas powinien mieć prawo do ulgi na dziecko. Niestety nieco inne zapatrywanie na tę kwestię ma fiskus. Zgodnie z interpretacją indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 12 stycznia 2024 r., sygn.: 0114-KDIP3-2.4011.999.2023.2.AC, „samo posiadanie władzy rodzicielskiej jest niewystarczające do zastosowania przedmiotowej preferencji (ulgi na dziecko)”. Dyrektor KIS uznał, że dla nabycia prawa do ulgi konieczne jest zarówno posiadanie przez rodzica władzy rodzicielskiej nad małoletnim dzieckiem, jak i jej faktyczne wykonywanie, czyli wykonywanie wszystkich obowiązków, dzięki którym dziecko wychowywane jest w sposób zapewniający jego prawidłowy rozwój, w szczególności sprawowanie faktycznej pieczy nad dzieckiem i jego wychowywanie.

Masz pytania? Skontaktuj się z radcą prawnym Toruń.