Zatarcie skazania jest to termin, który niewątpliwie kojarzy się z szeroko rozumianym prawem karnym. Mianowicie owa instytucja uregulowana została w rozdziale XII Kodeksu karnego, a także w art. 76 Kodeksu karnego. W niniejszym wpisie odpowiadamy, kiedy możliwe jest zatarcie skazania, czy można dokonać zatarcia skazania w ramach wniosku, a także wskażemy krótko, jakie przestępstwa nie ulegają zatarciu. Zapraszamy do dalszej lektury wpisu.
Zatarcie skazania to uznanie skazania za niebyłe. Jest to fikcja prawna – osoba, która została skazana prawomocnym wyrokiem za przestępstwo, po zatarciu skazania może chociażby uzyskać zaświadczenie o niekaralności. Uogólniając, zatarcie skazania daje szanse osobie, wobec której zastosowano tę instytucję na normalne życie bez piętna przestępcy – jest ona wykreślona z rejestru skazanych, tj. z Krajowego Rejestru Karnego.
Zatarcie skazania może nastąpić:
Odnośnie do zatarcia skazania z mocy prawa – przede wszystkim następuje ono wtedy, gdy według nowej ustawy czyn objęty wyrokiem nie jest już zabroniony pod groźbą kary (depenalizacja).
Co do pozostałych przypadków zatarcia skazania z mocy prawa – omówimy zatarcie w kontekście zasądzonej kary pozbawienia wolności, ograniczenia wolności oraz kary grzywny. W razie skazania na karę pozbawienia wolności – zatarcie skazania następuje z mocy prawa z upływem 10 lat od wykonania lub darowania kary albo od przedawnienia jej wykonania. Z kolei w przypadku skazana na karę ograniczenia wolności – zatarcie skazania następuje z mocy prawa z upływem 3 lat od wykonania lub darowania kary albo od przedawnienia jej wykonania. W przypadku skazania na grzywnę – zatarcie następuje z upływem roku od wykonania lub darowania kary albo od przedawnienia jej wykonania.
W przypadku zatarcia skazania na wniosek – możliwe jest to na wniosek skazanego już po upływie 5 lat, jeżeli skazany w tym okresie przestrzegał porządku prawnego, a wymierzona arka pozbawienia wolności nie przekraczała 3 lat. Istotnym jest w tym punkcie podkreślić, że zatarcie skazania jest możliwe pod warunkiem łącznego spełnienia następujących przesłanek:
Złożenie wspomnianego wniosku wiąże się z uiszczeniem opłaty w wysokości 45 zł. Ponadto należy pamiętać, że wniosek można złożyć na formularzu, który oferują sądy, niemniej warto rozważyć skorzystanie z pomocy radcy prawnego, który również może sformułować wniosek wraz z uzasadnieniem, powołując się także na stosowne przepisy czy orzecznictwo.
Sprawdź, czym jest zorganizowana grupa przestępcza i co grozi za udział w niej.
Zasadą jest to, że wszystkie przestępstwa ulegają zatarciu oprócz skazania na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania za przestępstwo przeciwko wolności seksualnej i obyczajności, jeżeli pokrzywdzony był małoletnim poniżej lat 15. Jest to jedyny wyjątek od reguły przyjętej na gruncie Kodeksu karnego. Rozwiązanie to wynika z funkcji ochronnej prawa karnego. Przestępstwa przeciwko wolności seksualnej i obyczajności zawarte są od art. 197 do art. 204 Kodeksu karnego (rozdział XXV).
Tak jak wspomnieliśmy, prawo łaski Prezydenta RP również może spowodować zatarcie skazania. Aby uzyskać ułaskawienie od Prezydenta RP – należy wystosować wniosek wraz z argumentacją / uzasadnieniem, dlaczego ma dojść do ułaskawienia.
Przeczytaj także, czym jest podrabianie dokumentów i co za to grozi.
